Thời gian tạm ngừng hoạt động luôn ảnh hưởng đến năng lực sản xuất, làm giảm sản lượng, tăng thời gian, chi phí vận hành và gây trở ngại đến dịch vụ khách hàng. Số liệu nghiên cứu thực tế tại Mỹ cho thấy: Với 1 đô la Mỹ đầu tư cho bảo trì công nghiệp hợp lý, doanh nghiệp sẽ tiết kiệm được tối thiểu 5 đô la/năm. Do đó quản lý bảo trì không chỉ giúp máy móc gia tăng tuổi thọ mà còn là biện pháp tuyệt vời tránh gián đoạn quá trình sản xuất và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Sau đây cùng Intech Group tìm hiểu về khái niệm quản lý bảo trì và các phương pháp quản lý bảo trì công nghiệp.

Quản lý bảo trì là gì?

Quản lý bảo trì (Maintenance Management) là hoạt động liên quan đến việc lên kế hoạch, kiểm tra, sửa chữa hoặc thay thế các thiết bị theo định kỳ nhằm bảo đảm máy móc trong nhà máy hoạt động trơn tru, ổn định. Quản lý bảo trì mang ý nghĩa là phòng ngừa rủi ro và sửa chữa thiết bị khi gặp vấn đề.

Quản lý bảo trì không thể hoạt động độc lập mà cần có sự kết nối với các bộ phận khác trong doanh nghiệp như sản xuất, kỹ thuật, kho vận, và mua hàng. Sự phối hợp giữa các bộ phận này sẽ giúp giảm thiểu thời gian ngừng hoạt động và tối ưu hóa quy trình sản xuất. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý bảo trì cũng góp phần tạo ra sự minh bạch và hiệu quả hơn trong tổ chức và thực hiện các hoạt động bảo trì.

Những tồn tại trong hoạt động quản lý bảo trì của doanh nghiệp sản xuất hiện nay

Dây chuyền sản xuất thường xuyên gặp sự cố:

• Hoạt động sản xuất bị gián đoạn hoặc tạm ngừng.

• Tốn kém nhiều chi phí sửa chữa, thay thế phụ tùng

• Chậm tiến độ sản xuất.

• Ảnh hưởng uy tín doanh nghiệp.

Hoạt động quản lý dây chuyền sản xuất chưa được chú trọng:

• Hao phí nguyên vật liệu cao do tỷ lệ phế liệu tăng.

• Tốn kém năng lượng tiêu thụ.

Thiếu công cụ quản lý bảo trì chuyên sâu:

• Tình trạng sử dụng Excel & sổ sách thống kê số liệu thiết bị, máy móc khiến thông tin bảo trì còn hạn chế, không đầy đủ

• Khó khăn trong tra cứu, lịch sử bảo trì bảo dưỡng, sự cố,…

Cấp lãnh đạo gặp khó khăn trong việc đánh giá KPIs.

Lợi ích của quản lý bảo trì

Kéo dài tuổi thọ của tài sản

Máy móc hoạt động trong nhà máy chịu áp lực rất lớn do làm việc liên tục với cường độ cao. Do vậy, việc vệ sinh, bảo trì, bảo dưỡng định kỳ sẽ giúp phát hiện ra các vấn đề phát sinh hoặc các lỗi trong quá trình vận hành nhằm khắc phục nhanh chóng, kịp thời. Từ đó gia tăng tuổi thọ của máy móc, thiết bị.

Giảm các sự cố gián đoạn sản xuất

Nếu doanh nghiệp có kế hoạch bảo trì tốt có thể giảm tới 90% các hư hỏng máy móc, thiết bị trong sản xuất. Bằng cách chủ động lên lịch bảo trì, bảo dưỡng, doanh nghiệp có thể giảm các sự cố trong gián đoạn trong hoạt động sản xuất.

Cải thiện môi trường làm việc

Khi thiết bị máy móc, thiết bị không được hoạt động trong một điều kiện phù hợp, chúng sẽ tạo ra khá nhiều mối nguy hiểm cho nhân công. Bảo trì phòng ngừa giúp tạo ra môi trường làm việc thân thiện hơn, cải thiện sự an toàn của máy móc, đồng thời đảm bảo sự an toàn cho nhân viên, hạn chế được tai nạn ngoài ý muốn.

Gia tăng sự hài lòng của khách hàng

Bảo trì để tránh hỏng hóc giúp duy trì chất lượng hàng hóa sản xuất, từ đó gia tăng sự hài lòng của khách hàng đối với sản phẩm, từ đó gia tăng trải nghiệm khách hàng, củng cố hình ảnh thương hiệu.

Tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp

Bảo trì đúng thời điểm được coi là công cụ vàng giúp tối ưu các khoản chi phí phát sinh khổng lồ cho doanh nghiệp. Theo một số nghiên cứu chỉ ra rằng 98% doanh nghiệp cho rằng một giờ ngừng hoạt động có thể tiêu tốn hàng 100 nghìn đô la, chưa kể số tiền đền bù cho việc chậm tiến độ. Bảo trì thiết bị là vô cùng cần thiết.

Các phương pháp bảo trì phổ biến nhất hiện nay

Bảo trì phục hồi (Corrective Maintenance)

Bảo trì phục hồi (bảo trì sửa chữa) là hình thức bảo dưỡng không được chuẩn bị trước mà chỉ được thực hiện khi máy móc đã xảy ra hư hỏng và doanh nghiệp hoàn toàn bị động. Máy móc sẽ sử dụng cho tới khi hỏng hóc hoặc có sự cố mới thực hiện bảo trì, sửa chữa. Đây là phương pháp thường áp dụng trong những cơ sở sản xuất vừa và nhỏ. Đây là phương pháp bảo trì tốn kém nhất.

Bảo trì sửa chữa chỉ nên áp dụng với những thiết bị, phụ tùng giá rẻ, dễ thay thế, khó kiểm tra, bảo dưỡng và có tính quan trọng thấp. 

Ưu điểm:

• Tận dụng tối đa thời gian sử dụng thiết bị.

• Chi phí đầu tư ban đầu giảm.

Nhược điểm:

• Lịch trình sản xuất không đảm bảo.

• Tốn chi phí sửa chữa.

• Có thể dẫn tới hư hỏng toàn bộ máy móc.

Bảo trì phòng ngừa (Preventive Maintenance)

Bảo trì phòng ngừa (Preventive Maintenance) là phương thức bảo trì định kỳ được lên kế hoạch trước khi xảy ra hư hại nhằm giảm thiểu hậu quả của sự cố, hỏng hóc. Để thực hiện bảo trì này, các kỹ thuật viên phải dựa theo thông số kỹ thuật của thiết bị cũng như tình trạng sử dụng. Cần thay thế các chi tiết máy theo lịch trình cố định. Đây là phương pháp bảo trì tiêu chuẩn, thường được áp dụng trong các xí nghiệp có bộ phận bảo trì riêng biệt.

Ưu điểm:

• Kéo dài “tuổi thọ” của máy móc, thiết bị

• Giảm thời gian chết, đồng thời Gia tăng hiệu quả làm việc của máy móc, thiết bị.

• Giảm chi phí khắc phục nếu có sự cố xảy ra

• Cải thiện mức độ an toàn cho lao động

Nhược điểm:

• Có thể phụ tùng vẫn chạy tốt nhưng vẫn được được thay thế.

• Có thể có tình trạng máy hỏng hóc trước thời hạn bảo trì.

Bảo Trì Dự Đoán (Predictive Maintenance)

Bảo trì dự đoán là quá trình quản lý, giám sát tình trạng thực tế của máy móc để dự đoán khi nào sẽ xảy ra hỏng hóc và tiến hành bảo trì trước khi sự cố xảy ra. Bảo trì dự đoán, bắt nguồn từ việc phân tích thông tin từ nhiều nguồn, cụ thể là công nghệ Internet of Things sẽ thu thập và phân tích để theo dõi trạng thái hoạt động của máy theo thời gian thực. Với những insight thực tế thu được sẽ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu hỏng hóc hoặc bất thường để thực hiện bảo trì và phân bổ nguồn lực hiệu quả hơn.

Ưu điểm:

• Tăng tuổi thọ của thiết bị.

• Giảm tình trạng tạm ngừng máy không chủ động.

• Tối ưu hóa quá trình vận hành.

• Giảm thiểu chi phí bảo trì và sửa chữa cũng như chi phí thay thiết bị mới.

Nhược điểm:

• Yêu cầu trình độ chuyên môn sâu để giải thích chính xác tình trạng của dữ liệu giám sát.

• Nhân viên có kinh nghiệm, trình độ cao.

• So với bảo trì phòng ngừa, việc áp dụng bảo trì dự đoán có thể khá tốn kém ở giai đoạn đầu.

Bảo trì tinh gọn (lean maintenance)

Bảo trì tinh gọn là phương pháp bảo trì chủ động dựa theo kế hoạch và lịch trình nhằm giúp doanh nghiệp giảm thiểu lãng phí do sử dụng tài nguyên chưa hiệu quả trong quá trình sản xuất. Bằng cách sử dụng các công cụ/phương pháp như: Kaizen, TPM, 5S, FMEA, RCA,… doanh nghiệp có thể triển khai hoạt động bảo trì nhanh chóng, hiệu quả, tiết kiệm chi phí và nguồn lực.

Ưu điểm:

• Tăng chất lượng và độ đồng nhất của sản phẩm.

• Tối ưu chi phí sửa chữa, thay thế không cần thiết.

• Hạn chế tình trạng bảo trì khẩn cấp.

• Máy móc, thiết bị bền bỉ hơn

Nhược điểm:

• Doanh nghiệp cần đầu tư thời gian để thay đổi các khía cạnh của hoạt động bảo trì truyền thống trước đó.

• Yêu cầu về cao trình độ và tay nghề của đội ngũ kỹ thuật viên.

Quy trình quản lý bảo trì bảo dưỡng công nghiệp

Bước 1: Lập danh sách máy móc, thiết bị trong nhà máy

Quy trình bảo dưỡng nên được thực hiện chia theo cụm, khu vực, phân xưởng hoặc nhà máy đơn vị. Thông qua việc lập danh sách, người quản lý/vận hành sẽ thực hiện theo đúng quy trình, tạo thuận lợi trong khâu kiểm tra và quản lý tài sản của nhà máy.

Bước 2: Xem lại lịch sử bảo trì của từng máy móc thiết bị

Các yếu tố như: hư hỏng, thời gian hư hỏng, nguyên nhân hư hỏng, cách khắc phục của máy móc, thiết bị trong quá khứ sẽ được tổng hợp và lên kế hoạch về thời gian cũng như nhân sự thực hiện để không ảnh hưởng đến quá trình sản xuất hiện thời của nhà máy.

Bước 3: Lên kế hoạch bảo dưỡng và kiểm tra máy thiết bị

Từ lịch sử sửa chữa, bảo trì trong quá khứ và dựa vào khuyến cáo của nhà sản xuất về thời hạn cần thay thế bảo dưỡng đối với từng máy móc…người phụ trách sẽ lập kế hoạch bảo trì sao cho phù hợp.

Bước 4: Lập lịch bảo trì cụ thể

Sau khi có kế hoạch bảo trì cụ thể, người quản lý sẽ sắp xếp các nguồn lực về thời gian, nhân sự, thứ tự thiết bị cần bảo trì.

Bước 5: Thực hiện bảo trì

Bộ phận bảo trì thực hiện bảo trì, sửa chữa của từng loại thiết bị máy móc theo kế hoạch đã đề ra.

Bước 6: Nghiệm thu và cập nhật tình hình bảo trì

Bộ phận bảo trì phối hợp với Trưởng bộ phận sử dụng lập biên bản báo cáo, nghiệm thu đối với từng loại máy móc, thiết bị. Thiết bị nào sửa chữa những phụ kiện gì và trong thời gian sử dụng bao lâu, sau đó lưu trữ thông tin.

Tạm kết

Hy vọng, những thông tin hữu ích mà Intech Group cung cấp trong bài viết sẽ giúp bạn có cái nhìn toàn diện về các phương pháp quản lý bảo trì được sử dụng phổ biến hiện nay và lựa chọn áp dụng vào doanh nghiệp của mình để tăng hiệu suất của các thiết bị máy móc. Mọi thắc mắc vui lòng liên hệ hotline 0983 113 387 - 0966 966 032 để được hỗ trợ 24/7.