FIFO và FEFO là gì? Ưu nhược điểm và Nguyên tắc áp dụng

1. Phương pháp FIFO là gì?

FIFO, viết tắt của cụm từ First In First Out, là một phương pháp quản lý kho phổ biến được nhiều doanh nghiệp áp dụng. Theo nguyên lý của phương pháp này, các hàng hóa được nhập vào kho đầu tiên sẽ là những sản phẩm được xuất ra đầu tiên. Điều này đảm bảo rằng các sản phẩm cũ sẽ được tiêu thụ trước, giảm thiểu rủi ro hàng hóa bị hư hỏng, lỗi thời hoặc hết hạn sử dụng.

• First (Đầu tiên): Mốc thời gian là tiêu chí duy nhất quyết định thứ tự xuất/nhập.

• In (Đi vào): Điểm nạp hàng cố định, nơi chỉ nhận các lô hàng mới.

• First (Đầu tiên): Duy trì đúng mốc thời gian đó ở đầu ra để ưu tiên lô hàng lưu kho lâu nhất.

• Out (Đi ra): Điểm lấy hàng tách biệt hoàn toàn với điểm nạp, ngăn chặn tuyệt đối tình trạng chen ngang.

Ở Việt Nam, phương pháp FIFO thường được gọi là nhập trước xuất trước, và đây là phương pháp rất hiệu quả để quản lý hàng hóa trong các ngành sản xuất và phân phối. Ngược lại với FIFO, phương pháp LIFO (Last In First Out) lại ưu tiên xuất trước các hàng hóa mới nhập vào kho, khiến những sản phẩm cũ tồn lại lâu hơn.

2. FIFO Trong Sản Xuất Là Gì?

FIFO (viết tắt của First In, First Out – Nhập trước, xuất trước) trong sản xuất là nguyên tắc quản lý và luân chuyển vật tư, theo đó lô nguyên vật liệu, linh kiện hoặc bán thành phẩm (WIP) nào vào kho hoặc dây chuyền trước sẽ phải được đưa ra sử dụng hoặc xuất đi trước. Cùng với LIFO, FIFO (First In, First Out – Nhập trước, Xuất trước) hiện đang là phương pháp xuất kho phổ biến hàng đầu, đóng vai trò cốt lõi trong việc tối ưu hóa quy trình vận hành và khai thác hàng hóa của doanh nghiệp. 

3. Phương pháp FIFO thường được áp dụng cho những doanh nghiệp nào?

Phương pháp FIFO đặc biệt phù hợp cho các doanh nghiệp hoạt động trong ngành sản xuất và kinh doanh các mặt hàng có thời hạn sử dụng như thực phẩm, đồ uống, các sản phẩm công nghệ, thời trang, hoặc các sản phẩm dễ hư hỏng khác. Với FIFO, những hàng hóa nhập kho đầu tiên sẽ được xuất trước, giúp doanh nghiệp đảm bảo rằng sản phẩm được tiêu thụ kịp thời và không bị hết hạn.

Việc áp dụng phương pháp FIFO giúp doanh nghiệp đáp ứng nhanh chóng nhu cầu thị trường và xu hướng tiêu dùng, từ đó tối ưu hóa lợi nhuận và doanh thu. Nếu sử dụng phương pháp LIFO trong các trường hợp này, doanh nghiệp có thể đối mặt với rủi ro thua lỗ do hàng hóa hết hạn hoặc không còn phù hợp với nhu cầu thị trường, dẫn đến việc không thể tiêu thụ được sản phẩm.

4. Tại sao FIFO quan trọng trong sản xuất?

Hiểu FIFO dưới góc độ khái niệm chỉ là bước khởi đầu. Giá trị cốt lõi của FIFO nằm ở sự thay đổi toàn diện khi nguyên tắc này được đưa vào thực thi nghiêm ngặt:

• Kiểm soát và thu hẹp lượng hàng dở dang (WIP): Các làn kệ hoặc băng tải FIFO có sức chứa thiết kế cố định. Khi khoang chứa đầy, dây chuyền buộc phải dừng lại hoặc điều tiết nhịp độ. Nhờ đó, WIP không thể "phình to" vô kiểm soát, giúp nhà máy triệt tiêu tình trạng ứ đọng vốn và dễ dàng kiểm soát dòng tiền vật tư bằng mắt thường.

• Khoanh vùng và phát hiện lỗi cực nhanh: Nguyên tắc tuần tự đảm bảo nguyên vật liệu hay bán thành phẩm được đưa vào dây chuyền đúng thứ tự sản xuất. Nếu xảy ra lỗi kỹ thuật, kỹ sư có thể lập tức xác định chính xác lô sản xuất nào gây ra vấn đề, từ đó cô lập phạm vi ảnh hưởng chỉ trong vài phút thay vì phải rà soát toàn bộ kho.

• Triệt tiêu hàng quá hạn và xuống cấp: Xóa bỏ hoàn toàn hiện tượng nguyên vật liệu hay linh kiện "ngủ quên" ở góc khuất của kệ kho cho đến khi hết hạn sử dụng hoặc bị oxy hóa, biến chất. Ứng dụng FIFO Tiết kiệm chi phí hủy hàng hỏng và đảm bảo 100% đầu vào đạt tiêu chuẩn chất lượng.

• Chuẩn hóa dòng chảy vật liệu một chiều: Hàng vào một cửa, hàng ra một cửa, đường đi không giao cắt hay quay đầu. Đây là nền tảng vật lý quan trọng để thiết lập luồng sản xuất liên tục, giảm thiểu tối đa quãng đường và thời gian bốc xếp, di chuyển nội bộ.

• Ổn định thời gian giao hàng (Lead Time): Khi mọi lô hàng đều tuân thủ một trật tự thời gian nghiêm ngặt, thời gian chờ đợi của mỗi lô lưu kho trở nên đồng đều và có thể dự đoán trước.

• Mở đường cho hệ thống sản xuất tinh gọn:rong mô hình sản xuất kéo, hệ thống thẻ đóng vai trò quyết định "làm bao nhiêu", thì FIFO chính là điều kiện cần để trả lời câu hỏi "dùng cái nào trước". Thiếu FIFO, Lean sẽ mất đi sự đồng bộ, khiến các tín hiệu điều phối sản xuất trở nên vô nghĩa.

5. Ưu nhược điểm của FIFO và FEFO

Sự khác biệt của FIFO với LIFO và áp dụng thực tế của phương pháp nhập xuất hàng hóa này trong doanh nghiệp

Ưu điểm của FIFO và FEFO

Ưu điểm của FIFO:

• FIFO giúp đảm bảo rằng hàng hóa cũ hơn sẽ được xử lý trước, giảm nguy cơ hư hỏng và đảm bảo chất lượng sản phẩm.

• FIFO dễ áp dụng và quản lý, giúp giảm rủi ro trong việc theo dõi hàng tồn kho.

• Bằng cách nhanh chóng bán hàng hóa cũ, FIFO giúp doanh nghiệp thu hồi vốn nhanh hơn và cải thiện dòng tiền.

Ưu điểm của FEFO:

• FEFO giúp đảm bảo rằng các sản phẩm sắp hết hạn được xử lý trước, giảm thiểu lãng phí và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

• Đảm bảo rằng sản phẩm vẫn còn trong thời gian sử dụng tối ưu, từ đó nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

• Phương pháp FEFO giúp quản lý hàng tồn kho hiệu quả hơn bằng cách tập trung vào ngày hết hạn của sản phẩm.

Nhược điểm của FIFO và FEFO

Nhược điểm của FIFO:

• FIFO có thể không phù hợp với các sản phẩm có thời gian lưu kho dài, vì hàng hóa mới có thể phải chờ đợi lâu hơn để xuất bán.

• Để duy trì hệ thống FIFO, doanh nghiệp cần thường xuyên kiểm tra và sắp xếp hàng hóa, điều này có thể làm tăng chi phí quản lý kho.

Nhược điểm của FEFO:

• FEFO yêu cầu theo dõi ngày hết hạn của từng sản phẩm, điều này có thể làm cho quy trình quản lý kho trở nên phức tạp hơn.

• Để duy trì hệ thống FEFO, doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ và quy trình theo dõi ngày hết hạn, điều này có thể làm tăng chi phí vận hành.

>>>> XEM THÊM: Kho hàng thực phẩm là gì? Cách quản lý kho thực phẩm

6. Nguyên tắc sắp xếp hàng hóa của FIFO và FEFO

Nguyên tắc áp dụng FIFO

Sắp xếp hàng hóa: Đảm bảo rằng hàng hóa mới được đặt ở phía sau hoặc dưới cùng của kho để hàng hóa cũ hơn có thể dễ dàng xuất bán trước.

Theo dõi tình trạng hàng hóa: Thực hiện kiểm tra thường xuyên để đảm bảo hàng hóa cũ được xuất bán đúng hạn.

Đào tạo nhân viên: Đào tạo nhân viên kho về quy trình FIFO để đảm bảo thực hiện đúng nguyên tắc.

>> Tham khảo thêm: Nguyên tắc áp dụng fifo trong nhà kho thông minh

Nguyên tắc áp dụng FEFO

Nguyên tắc áp dụng FEFO

Theo nguyên tắc này, các mặt hàng có ngày hết hạn sớm hơn sẽ được xuất kho hoặc sử dụng trước những mặt hàng có hạn sử dụng xa hơn. Mục tiêu của FEFO là đảm bảo rằng hàng hóa được sử dụng hoặc bán trước khi hết hạn, tránh lãng phí do hàng hóa bị hỏng hoặc không còn phù hợp để sử dụng.

Theo dõi ngày hết hạn: Phân loại và sắp xếp hàng hóa theo ngày hết hạn để dễ dàng nhận diện sản phẩm sắp hết hạn.

Cập nhật thông tin: Liên tục cập nhật thông tin về ngày hết hạn và tình trạng của hàng hóa trong hệ thống quản lý kho.

Quản lý nhập kho: Đảm bảo hàng hóa mới được kiểm tra và sắp xếp theo ngày hết hạn, để sản phẩm có ngày hết hạn sớm nhất được xuất bán trước.
 

Nguyên tắc áp dụng FEFO

>>>> XEM THÊM: Cách phân loại hàng hóa trong kho và những điều cần lưu ý
Kết Luận

Trên đây, INTECH GROUP đã chia sẻ chi tiết về FIFO và FEFO, ưu và nhược điểm cũng nguyên tắc áp dụng 2 phương pháp này. Thông qua đó, doanh nghiệp có thể lựa chọn hình thức quản lý hàng hóa nhập xuất kho phù hợp với yêu cầu đặt ra. Liên hệ với chúng tôi qua 0983 113 387 hoặc 0966 966 032 để được tư vấn và hỗ trợ về giải pháp Quản lý kho hàng thông minh và toàn diện. 

Tham khảo thêm: 

Quy trình quản lý kho

Các nguyên tắc chuyển động của xe tự hành AGV

Ưu điểm và nhược điểm của robot công nghiệp